Tin mới

Giá điện hai thành phần – Cơ hội hay thách thức cho doanh nghiệp

02
Dec

Từ tháng 10/2025, EVN chính thức triển khai thí điểm cơ chế giá điện hai thành phần – một bước chuyển quan trọng trong lộ trình cải cách giá điện của Việt Nam. Đối với doanh nghiệp sản xuất, đây vừa là thách thức vừa là cơ hội lớn để tối ưu hóa chi phí năng lượng. Cùng Long Tech tìm hiểu rõ hơn về cơ chế này qua bài viết sau.

1. Cơ chế giá điện hai thành phần là gì?

Theo đề xuất của Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) và Bộ Công Thương, từ tháng 10/2025 ngành điện sẽ bắt đầu thử nghiệm “giá điện hai thành phần” đối với khách hàng sử dụng điện lớn. 
Cơ chế này chia hóa đơn thành hai thành phần:

  • Giá công suất (đồng/kW/tháng): phí định kỳ cho công suất đăng ký kết nối với lưới điện.

  • Giá điện năng (đồng/kWh): phí cho lượng điện tiêu thụ thực tế.
    Mục tiêu là phản ánh chi phí đầu tư nguồn, lưới và phục vụ khách hàng công bằng hơn, song hành với xu hướng minh bạch hóa chi phí ngành điện.

 

Đối tượng tham gia thử nghiệm trên giấy giá bán điện 02 thành phần

Khách hàng sử dụng điện lớn phục vụ mục đích sản xuất do các đơn vị thành viên của Tập đoàn Điện lực Việt Nam bán lẻ điện trực tiếp, có sản lượng điện tiêu thụ bình quân từ 200.000kWh/tháng trở lên (tính trung bình 12 tháng gần nhất).

Tính toán giá bán điện 02 thành phần

Tổng số tiền điện khách hàng theo giá điện 02 thành phần được tính theo công thức:

Trong đó:

  • TC: Tổng tiền điện khách hàng theo giá điện 02 thành phần.
  • (Cp × Pmax): Là thành phần tiền điện cho công suất sử dụng của khách hàng, phản ánh chi phí cố định mà khách hàng gây ra cho hệ thống điện.
  • Cp: Là đơn giá công suất, được tính bằng đơn vị đồng/kW/tháng.
  • Pmax: Là công suất cực đại của khách hàng trong tháng (kW) được xác định bởi công tơ đo đếm (là công suất trung bình trong khoảng thời gian tích phân có giá trị lớn nhất của tháng, khoảng thời gian tích phân hiện nay đang là 30 phút). Trường hợp bên mua điện ký một Hợp đồng cho nhiều công tơ đo đếm điện tại một địa điểm thì Pmax tính theo giá trị đo đếm được của từng công tơ.
  • (Ca × Ap): Là thành phần tiền điện cho điện năng thực tế tiêu thụ của khách hàng, phản ánh chi phí biến đổi của quá trình cung ứng điện.
  • Ca: Là đơn giá điện năng, được tính bằng đơn vị đồng/kWh. Đơn giá này có thể được thiết kế theo các khung giờ khác nhau như cao điểm, bình thường, và thấp điểm.
  • Ap: điện năng tác dụng trong chu kỳ ghi chỉ số công tơ (kWh).

Biểu giá thí điểm từ tháng 10/2025

Theo thông báo của EVN, biểu giá thí điểm áp dụng cho khách hàng sản xuất có tiêu thụ từ 200.000 kWh/tháng như sau:

Cấp điện áp Giá công suất (đồng/kW/tháng) Giá điện năng (đồng/kWh)
Bình thường / Cao điểm / Thấp điểm
Cao áp (≥ 110kV) 209.459 1.253 / 2.162 / 843
Trung áp (22-110kV) 235.414 1.275 / 2.182 / 859
Trung áp (6-22kV) 240.050 1.280 / 2.189 / 871
Hạ áp (< 6kV) 286.153 1.332 / 2.251 / 904

Lưu ý: Đây là giai đoạn tính toán thử nghiệm trên giấy, chưa thu tiền thực tế.

2. Tác động tới doanh nghiệp sử dụng điện lớn

Cơ chế này sẽ phân loại doanh nghiệp thành hai nhóm rõ rệt dựa trên Hệ số sử dụng công suất (Load Factor):

Nhóm 1: Doanh nghiệp được lợi (Phụ tải ổn định/phẳng)

  • Đặc điểm: Các nhà máy sản xuất hoạt động liên tục, có phụ tải tương đối ổn định giữa các giờ trong ngày, giữ mức Pmax thấp so với tổng sản lượng tiêu thụ.
  • Tác động: Khi giá kWh giảm đáng kể, và chi phí công suất (Pmax) được kiểm soát, tổng hóa đơn tiền điện có thể giảm 4-10%

Nhóm 2: Doanh nghiệp bị ảnh hưởng (Phụ tải dao động/đỉnh cao)

  • Đặc điểm: Các cơ sở sản xuất theo mùa vụ, hoặc các cơ sở thương mại – dịch vụ dùng nhiều thiết bị công suất lớn đồng thời trong một thời điểm (gây ra Pmax rất cao trong thời gian ngắn).
  • Tác động: Dù chỉ sử dụng Pmax cao trong vài phút, doanh nghiệp vẫn phải trả chi phí công suất cố định cho cả tháng dựa trên mức đỉnh đó. Điều này khiến tổng chi phí có thể tăng lên 3-7% nếu không tối ưu hóa.

3. Lộ Trình Triển Khai Chính Thức

Theo Bộ Công Thương, giá điện 2 thành phần sẽ được triển khai theo lộ trình:

 Tháng 10/2025 – 6/2026: Thí điểm trên giấy

  • Hóa đơn song song (không thu tiền thực tế)
  • Khách hàng làm quen với cơ chế mới
  • Thu thập phản hồi và điều chỉnh

Tháng 7/2026 – 7/2027: Thử nghiệm chính thức

  • Thu tiền thực tế theo giá 2 thành phần
  • Theo dõi, đánh giá tác động
  • Điều chỉnh biểu giá nếu cần

Từ tháng 8/2027: Mở rộng áp dụng

  • Triển khai cho nhiều nhóm khách hàng hơn
  • Hướng tới thị trường điện cạnh tranh
  • Đồng bộ với Smart Metering System

4. Doanh Nghiệp Cần Chuẩn Bị Gì?

Để biến thách thức thành cơ hội, doanh nghiệp cần tập trung vào việc kiểm soát và giảm thiểu Pmax một cách chủ động:

  • Sử dụng Hệ thống Quản lý Năng lượng (EMS/BMS): Tự động theo dõi và cảnh báo khi công suất gần đạt đỉnh, hoặc tự động điều chỉnh tải không ưu tiên để san bằng phụ tải.

  • Dịch chuyển phụ tải: Chuyển các hoạt động sản xuất hoặc thiết bị tiêu thụ công suất lớn sang giờ thấp điểm hoặc giờ bình thường, tránh giờ cao điểm và tránh sử dụng đồng thời.

  • Giải pháp Lưu trữ Năng lượng (BESS – Battery Energy Storage System): Giải pháp BESS để nạp điện vào giờ thấp điểm (giá rẻ) và xả điện vào giờ cao điểm, hoặc đáp ứng Pmax thay cho lưới điện, giúp doanh nghiệp cắt giảm đỉnh công suất hiệu quả, giảm đáng kể chi phí cố định.

Cơ chế giá điện 2 thành phần là xu hướng tất yếu, phù hợp với thông lệ quốc tế và mục tiêu phát triển thị trường điện cạnh tranh tại Việt Nam. Với sự chuẩn bị kỹ lưỡng và phương án tối ưu phù hợp, doanh nghiệp hoàn toàn có thể biến thách thức thành cơ hội để giảm chi phí vận hành và nâng cao hiệu quả năng lượng.

Với vai trò là nhà phân phối chính thức của Huawei và kinh nghiệm chuyên môn sâu rộng trong lĩnh vực năng lượng, Long Tech cung cấp giải pháp lưu trữ năng lượng toàn diện – từ tư vấn, thiết kế, tích hợp hệ thống đến vận hành và bảo trì.

Liên hệ hotline 0236 2222 668 hoặc email info@longtech.vn để được tư vấn và nhận báo giá ưu đãi!

 

0236.2222.668